M/s. Mandvi Co-op Bank Ltd. v. Nimesh B. Thakore

Key Legal Principles

The Supreme Court established the following important principles:

• Under Section 145(2), the accused has an absolute right to have the complainant or his witness summoned when an application is made.

• The witness need not repeat the examination-in-chief orally because the affidavit already constitutes the evidence-in-chief.

• The accused can cross-examine the complainant or witness on the affidavit evidence.

• Section 145(1) expressly permits the complainant to give evidence by affidavit.

• The accused cannot claim an identical statutory right merely by analogy.

• Courts cannot rewrite or add words to clear statutory provisions under the guise of interpretation.

Key Legal Principles (Kannada)

ಈ ತೀರ್ಪಿನಿಂದ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಾನೂನು ತತ್ವಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ:

• Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ accused ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ complainant ಅಥವಾ witness ಅನ್ನು summon ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು accused ಗೆ ಇದೆ.

• Affidavit ಈಗಾಗಲೇ examination-in-chief ಆಗಿರುವುದರಿಂದ witness ಅದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.

• Accused complainant ಅಥವಾ witness ಅನ್ನು affidavit ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು cross-examine ಮಾಡಬಹುದು.

• Section 145(1) complainant ಗೆ ಮಾತ್ರ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡುವ ಸ್ಪಷ್ಟ statutory right ನೀಡುತ್ತದೆ.

• ಕೇವಲ analogy ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ accused ಗೆ ಅದೇ statutory right ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

• Statute ನ ಪದಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವಾಗ, ನ್ಯಾಯಾಲಯವು interpretation ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಕಾನೂನನ್ನು rewrite ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

Summary (English)

1. Facts

M/s. Mandvi Co-op Bank Ltd. was the complainant in proceedings arising from dishonour of cheques under Section 138 of the Negotiable Instruments Act, 1881.

The case arose after the 2002 amendments to the Negotiable Instruments Act introduced Sections 143 to 147, particularly Section 145, which permits the complainant to give evidence by affidavit.

The Gujarat High Court had issued several procedural directions concerning cheque-dishonour trials.

One of the questions before the Supreme Court was whether, when an accused invokes Section 145(2) and asks the Court to summon a complainant or witness whose evidence has already been given by affidavit, that witness must again give examination-in-chief orally before being cross-examined.

Another question concerned whether the accused could himself give evidence by affidavit in the same manner as the complainant under Section 145(1).

2. Legal Issue

The principal issues were:

(a) When the accused applies under Section 145(2) of the Negotiable Instruments Act, is the Court bound to summon the complainant or witness whose evidence has been filed by affidavit?

(b) Once summoned, must that witness repeat the entire examination-in-chief orally before cross-examination?

(c) Can an accused claim the same statutory right as the complainant to give evidence by affidavit under Section 145(1)?

3. Court's Decision

The Supreme Court held that when the accused makes an application under Section 145(2), the Court is required to summon the person who has given evidence on affidavit.

However, the Court held that the summoned complainant or witness need not repeat the entire examination-in-chief orally.

The affidavit already on record constitutes the evidence-in-chief. The accused is entitled to cross-examine the deponent regarding the facts stated in the affidavit.

The Supreme Court also held that the accused does NOT have an equivalent statutory right under Section 145(1) to give evidence by affidavit.

The Court set aside the High Court's direction which permitted the accused to give evidence by affidavit by analogy with the complainant.

4. Court's Reasoning

The Supreme Court examined the special procedure introduced by Sections 143 to 147 of the Negotiable Instruments Act.

The purpose of these provisions was to make cheque-dishonour trials faster and simpler.

Section 145(1) specifically permits the complainant to give evidence by affidavit.

Section 145(2) provides that the Court may summon and examine the person giving evidence on affidavit and that it shall do so when the prosecution or accused makes an application.

The Court held that the word "examine" in Section 145(2) does not require the witness to start the entire evidence again with examination-in-chief.

The affidavit itself is already in the nature of examination-in-chief.

Therefore, when the accused applies under Section 145(2), the complainant or witness must be summoned, but the accused can proceed directly to cross-examination on the affidavit evidence.

The Court observed that requiring the complainant to repeat the entire examination-in-chief would create unnecessary duplication and defeat the legislative purpose of speedy disposal.

Regarding defence evidence, the Court held that Section 145(1) expressly grants the right to give evidence by affidavit to the complainant and does not grant the same right to the accused.

The Court held that a court cannot add words to a statute merely because it considers that the legislature should have included them.

5. Relevance to Co-operative Banks

This judgment is directly relevant to co-operative banks because co-operative banks frequently initiate proceedings under Section 138 of the Negotiable Instruments Act for dishonoured cheques issued towards repayment of loans, instalments, interest or other banking liabilities.

The judgment is particularly useful for a co-operative bank's legal department or advocate when conducting cheque-bounce prosecutions.

It clarifies that:

• the bank's authorised representative can give evidence by affidavit;

• the accused cannot insist that the bank's representative repeat the entire examination-in-chief orally merely because the witness has been summoned under Section 145(2);

• the accused nevertheless retains the right to cross-examine the bank's witness;

• the procedure is intended to avoid unnecessary delay in cheque-dishonour proceedings.

6. Practical Application

When a co-operative bank files a Section 138 complaint, its advocate can rely upon this judgment while dealing with applications under Section 145(2).

For example:

If the bank's authorised representative has filed evidence by affidavit and the accused applies under Section 145(2), the Court must summon the representative.

However, once the representative appears, the affidavit already filed constitutes the examination-in-chief. The accused is entitled to cross-examine the representative, but cannot insist that the entire examination-in-chief be repeated orally.

This is particularly useful where bank officials are required to attend numerous cheque-bounce cases.

The judgment also prevents the accused from automatically claiming the complainant's statutory facility of affidavit evidence.

For co-operative-bank litigation, the practical principle is:

Section 145 creates a streamlined evidentiary procedure for cheque-dishonour cases. The bank's evidence can be filed by affidavit, the accused has the right to summon the bank's witness for cross-examination, but the witness need not repeat the affidavit orally as examination-in-chief.

Summary (Kannada)

1. ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳು

M/s. Mandvi Co-op Bank Ltd. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ Negotiable Instruments Act, 1881 ರ Section 138 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ cheque dishonour ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ complainant ಆಗಿತ್ತು.

2002ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮೂಲಕ Negotiable Instruments Act ಗೆ Sections 143 ರಿಂದ 147 ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ Section 145 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ complainant ತನ್ನ evidence ಅನ್ನು affidavit ಮೂಲಕ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಈ provisions ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ Gujarat High Court ಹಲವಾರು procedural directions ನೀಡಿತ್ತು.

ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, accused Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ affidavit ಮೂಲಕ ಈಗಾಗಲೇ evidence ನೀಡಿರುವ complainant ಅಥವಾ witness ಅನ್ನು Court ಮುಂದೆ ಕರೆಯಿಸಿದರೆ, ಆ witness ಮತ್ತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮುಂದೆ ಬಂದಿತು.

ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, complainant ಗೆ Section 145(1) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡುವ ಹಕ್ಕು ಇರುವಂತೆ accused ಗೂ ಅದೇ ಹಕ್ಕು ಇದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಎದುರಾಯಿತು.

2. ಕಾನೂನು ಪ್ರಶ್ನೆ

ಮುಖ್ಯ ಕಾನೂನು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು:

(a) Accused Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ, affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡಿರುವ complainant ಅಥವಾ witness ಅನ್ನು Court ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ summon ಮಾಡಬೇಕೇ?

(b) Summon ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಆ witness ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕೇ?

(c) Section 145(1) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ complainant ಗೆ ಇರುವಂತೆ accused ಗೂ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡುವ ಸಮಾನ statutory right ಇದೆಯೇ?

3. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು

Accused Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು Court summon ಮಾಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿತು.

ಆದರೆ, summon ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಆ complainant ಅಥವಾ witness ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.

ಈಗಾಗಲೇ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿರುವ affidavit ಅನ್ನು examination-in-chief ಆಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

ಆದ್ದರಿಂದ accused ಆ affidavit ನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು witness ಅನ್ನು cross-examine ಮಾಡಬಹುದು.

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, Section 145(1) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ complainant ಗೆ ಇರುವ affidavit evidence ನೀಡುವ statutory right accused ಗೂ ಇದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿತು.

ಆದ್ದರಿಂದ accused ಗೂ complainant ನಂತೆ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದ High Court ನ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಪಡಿಸಿತು.

4. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಾರಣಗಳು

Negotiable Instruments Act ನ Sections 143 ರಿಂದ 147 ರ ಮೂಲಕ cheque dishonour ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಮತ್ತು ಸರಳವಾದ procedure ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವಿವರಿಸಿತು.

ಈ provisions ನ ಉದ್ದೇಶ cheque dishonour ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸರಳವಾಗಿ ನಡೆಸುವುದು.

Section 145(1) complainant ಗೆ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡಲು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ.

Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ Court ತನ್ನ ವಿವೇಚನೆಯಿಂದ affidavit evidence ನೀಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು summon ಮಾಡಬಹುದು. Prosecution ಅಥವಾ accused ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, Court ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು summon ಮಾಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ Section 145(2) ಯಲ್ಲಿರುವ "examine" ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ witness ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತಿಳಿಸಿತು.

ಈಗಾಗಲೇ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ affidavit ಸ್ವತಃ examination-in-chief ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ accused Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ complainant ಅಥವಾ witness ಅನ್ನು summon ಮಾಡಬೇಕು; ಆದರೆ affidavit ನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ನೇರವಾಗಿ cross-examination ನಡೆಸಬಹುದು.

ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಿಸುವುದು ಅನಗತ್ಯ duplication ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು cheque cases ಅನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವ legislative purpose ಅನ್ನು ವಿಫಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿಳಿಸಿತು.

Defence evidence ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, Section 145(1) complainant ಗೆ ಮಾತ್ರ affidavit ಮೂಲಕ evidence ನೀಡುವ ಸ್ಪಷ್ಟ statutory right ನೀಡುತ್ತದೆ. Accused ಗೆ ಅದೇ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಾನೂನು ನೀಡಿಲ್ಲ.

ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಪದಗಳನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತನ್ನ ವಿವೇಚನೆಯಿಂದ ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.

5. ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಇರುವ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ

ಈ ತೀರ್ಪು ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಾಲದ ಮರುಪಾವತಿ, instalment, interest ಅಥವಾ ಇತರ banking liability ಗಳಿಗಾಗಿ ನೀಡಲಾದ cheque dishonour ಆದಾಗ Negotiable Instruments Act ರ Section 138 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ತೀರ್ಪು cheque-bounce prosecution ನಡೆಸುವ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನ legal department ಮತ್ತು advocate ಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವ ಅಂಶಗಳು:

• ಬ್ಯಾಂಕಿನ authorised representative affidavit ಮೂಲಕ evidence ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು;

• Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ witness summon ಆದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಬ್ಯಾಂಕಿನ representative ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದು accused ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ;

• ಆದರೆ accused ಗೆ ಬ್ಯಾಂಕಿನ witness ಅನ್ನು cross-examine ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ;

• cheque dishonour proceedings ನಲ್ಲಿ ಅನಗತ್ಯ ವಿಳಂಬವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು ಈ procedure ನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

6. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಬಳಕೆ

ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ Section 138 complaint ದಾಖಲಿಸಿದಾಗ Section 145(2) applications ಎದುರಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ:

ಬ್ಯಾಂಕಿನ authorised representative affidavit ಮೂಲಕ evidence ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳಿ. ನಂತರ accused Section 145(2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆ representative ಅನ್ನು summon ಮಾಡುವಂತೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, Court ಆ representative ಅನ್ನು summon ಮಾಡಬೇಕು.

ಆದರೆ representative Court ಮುಂದೆ ಹಾಜರಾದ ನಂತರ, ಈಗಾಗಲೇ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ affidavit ಅವನ examination-in-chief ಆಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Accused ಆ representative ಅನ್ನು cross-examine ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ examination-in-chief ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅನೇಕ cheque-bounce cases ನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು Court ಗೆ ಹಾಜರಾಗಬೇಕಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ತತ್ವವು ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಬಹಳ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ನಿಯಮ:

Section 145 cheque dishonour ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಸರಳ ಮತ್ತು ವೇಗವಾದ evidentiary procedure ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಂಕಿನ evidence ಅನ್ನು affidavit ಮೂಲಕ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. Accused ಗೆ ಬ್ಯಾಂಕಿನ witness ಅನ್ನು cross-examination ಗಾಗಿ summon ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕು ಇದೆ. ಆದರೆ witness ತನ್ನ affidavit ಅನ್ನು ಮತ್ತೆ examination-in-chief ಆಗಿ ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.